W roku 2003 obchodziliśmy stulecie lotnictwa. Z tej okazji dwaj wybitni znawcy przedmiotu: gen. broni prof. Jerzy Gotowała były dowódca wojsk lotniczych i prof. Andrzej Przedpełski były wykładowca w dęblińskiej Szkole Orląt przygotowali leksykon prezentujący sylwetki stu postaci pilotów, konstruktorów myśli lotniczej, które wywarły decydujący wpływ na rozwój sztuki opanowania przez człowieka przestworzy. W skondensowanych notach biograficznych, bogato ilustrowanych zdjęciami i rysunkami opowiadają o życiu i dokonaniach najwybitniejszych konstruktorów, asów lotnictwa i kosmonautach. Książka stanowi doskonałe kompendium wiedzy o lotnictwie oraz najistotniejszych wydarzeniach z bogatej historii realizacji ludzkich snów o lataniu...

"Wiosną 367 roku Walens postanowił ukarać krnąbrny lud, nie przyjmując ich rzeczowych wyjaśnień. Zgromadził poważne siły zbrojne i wyprawił się za Dunaj do Dacji, który przekroczył po moście pontonowym. Jednak nie napotkał żadnego oporu; Goci (Terwingowie) zbiegli w góry i pozostali tam ukryci do końca kampanii. Walens zmuszony był pod koniec roku wycofać się na swoje terytorium, jednak nie poniósł strat z minimalnymi ilościami wziętych do niewoli Germanów. W roku następnym podjął kolejną wyprawę takim samym skutkiem. Wycofał się na leża zimowe do Marcianopolis.
W 369 roku niezniechęcony miernymi wynikami poprzednich wypraw uderzył jeszcze raz. Przekroczył Dunaj po moście pontonowym w Nowiodunum i po wyczerpującym marszu przez terytorium Treningów, uderzył na siedziby Greutungów."



Książka opisuje jeden z ciekawszych okresów w historii Europy koncentrując się na aspekcie politycznomilitarnym. Omawia historię Cesarstwa Rzymskiego od momentu objęcia tronu przez Walentyniana I w 364 r., do momentu śmierci Teodozjusza Wielkiego w 395 r.

"Pod wpływem ognia chroniący flankę Brytyjczyków 101, pułk grenadierów załamał się. Nie udało się jednak Niemcom zniszczyć go całkowicie z powodu wściekłego ataku pszczół, które wydostały się z postrzelanych gniazd i spadły na walczących. Uciekając, askari porzucili karabiny maszynowe, co umożliwiło 101. pułkowi odwrót, który jednak nie uchronił go przed pszczołami. Korespondent "Timesa" napisał później, że był to kolejny dowód na barbarzyństwo Niemców, którzy mieli specjalnie zawiesić na drzewach gniazda z pszczołami, by wypuścić je na nacierających Brytyjczyków."




Tocząca się w latach 1914-1918 wojna mocarstw europejskich rozstrzygała się w Europie, ogarnęła swym zasięgiem również część ich posiadłości kolonialnych w Afryce i Azji. Zdobycie niemieckich kolonii stało się od początku wojny podstawowym celem Wielkiej Brytanii, traktującej Niemcy jako najgroźniejszego rywala na drodze do światowej supremacji.

Monografia jednej z najsłynniejszych bitew morskich starożytności, która zadecydowała o zwycięstwie Oktawiana nad Antoniuszem w walce o władzę w imperium rzymskim. W kluczowym momencie Kleopatra opuściła pole bitwy, a w ślad za ukochaną uciekł Antoniusz. Bitwa zakończyła okres wojen domowych w państwie rzymskim. Całą władzę przejął Oktawian. Z historią bitwy splótł się jeden z najsłynniejszych romansów starożytności.
Atakujące liburny wpadały na wystające z burt linie wioseł i ? miażdżąc je ? unieruchamiały przeciwników lub wydatnie zmniejszały ich prędkość. W tym czasie łucznicy Antoniusza prowadzili ostrzał z wyższego poziomu pokładów, a marynarze i legioniści ciskali za burtę kamienie i pojemniki z płonącą smołą lub węglem drzewnym. Te natomiast, lądując na przepływających w dole niższych okrętach, siały śmierć, zamieszanie i wzniecały pierwsze pożary. Jednak cezarianie i na to znaleźli sposób. Oto ich jednostki zaczęły szturmować poszczególne okręty przeciwnika wspólnie, w grupach po trzy-cztery, dzięki czemu wysiłek obrońców uległ rozdrobnieniu, a ostrzał liburn osłabł.

Bitwa o Alezję była kluczowym momentem powstania Wercyngetoryksa przeciwko Rzymianom. Do historii cywilizacji europejskiej przeszła dzięki pamiętnikom Juliusza Cezara. Zderzenie rzymskich oddziałów z wojskowością ludów Północy przyniosło zdecydowany sukces tej pierwszej i przesądziło o losach Galii.
Na przedpolu miasta doszło do bitwy jazdy. W wyniku walki konnica Cezara, składająca się z niewielu oddziałów dostarczanych mu przez wierne plemiona galijskie oraz z wojsk hiszpańskich, znalazła się w krytycznym położeniu. Galowie zaczynali brać nad przeciwnikiem górę. Wódz rzymski rzucił do walki blisko czterystu jeźdźców germańskich. Zwyciężający Galowie nie wytrzymali siły i impetu ich uderzenia. Zostali zmuszeni do ucieczki, podczas której ponieśli dotkliwe straty. Klęska jazdy Wercyngetoryksa pod murami Noviodunum sprawiła, że mieszkańcy miasta ponownie otworzyli bramy przed żołnierzami prokonsula.

Doskonała merytorycznie książka opisująca niemiecką ofensywę przeprowadzoną na froncie zachodnim w końcowym okresie II wojny światowej. Bogata w szerzej nieznane fakty. Nie ogranicza się do relacji z samej bitwy, ale szczegółowo omawia przygotowania do natarcia, strukturę wojsk i polityczne reperkusje toczonych walk. W śledzeniu tej jednej z największych bitew całej wojny, a zarazem największej batalii, jaką stoczyła armia amerykańska w Europie, czytelnikowi pomogą załączone mapy.
24 grudnia na zachodnim brzegu Ourthe, między Hotton i Marche, 116 Dywizja Pancerna wznowiła ataki. Niemcy uderzyli na pozycje 84 DP, a zwłaszcza 334 pułku obsadzającego Hotton. Zaciekłe walki trwały do 26 grudnia. Amerykanie otrzymali wydatne wsparcie 628 batalionu niszczycieli czołgów, wozów bojowych 3 Dywizji Pancernej, lotnictwa i artylerii. Pancerniaków von Waldenburga wzmocniła Brygada Eskorty Wodza. W pewnym momencie czołgi Grupy Bojowej Bayera, ze 116 Dywizji Pancernej, wdarły się na ulice Hotton. Doszło do walk na bardzo małym dystansie. Żołnierze obsługujący działa przeciwpancerne strzelali dopóty, dopóki nie zmiażdżyły ich gąsienice nacierających wozów niemieckich. Obie strony poniosły wysokie starty, ale ostatecznie zaciekły opór obrońców miasta zmusił nacierających do odwrotu.

Kolejna pozycja z albumowego, bogato ilustrowanego cyklu poświęconego armiom świata starożytnego. Przybliża najciekawsze kampanie wojenne Rzymian od czasów Juliusza Cezara do upadku Cesarstwa Zachodniorzymskiego w 476 roku. Zawiera liczne ilustracje, w tym mapy pól bitew. Autor poświęca wiele miejsca strategii, taktyce, uzbrojeniu i wyposażeniu walczących stron.

Pierwsza pozycja z kilkutomowego cyklu poświęconego armiom świata starożytnego. Przybliża najciekawsze kampanie wojenne i bitwy z udziałem Rzymian - wspaniałych żołnierzy, którzy dzięki niezwykłej wprost odporności na trudy walk oraz doskonałej organizacji stworzyli najlepszą machinę wojenną starożytności. Na ich tle Daniel Gazda opisuje także ewolucję myśli wojskowej, uzbrojenia oraz taktyki.
Całość jest bogato ilustrowana i opatrzona licznymi mapami.

Tom pierwszy i drugi serii merytorycznie stanowią całość. Traktować będą o historii Rzymu od jego powstania aż po późne cesarstwo. Tom trzeci poświęcony będzie Grekom, Macedończykom i Persom. Tom czwarty - Bliskiemu Wschodowi i dolinie Nilu, zwłaszcza Egiptowi, Nubii, Asyrii, Babilonowi i Izraelowi. Tom piąty - Indiom i Chinom.

Źródło informacji dla sympatyków bliskowschodniej sztuki walki wypełnia lukę w badaniach nad dziejami wojskowości Starożytnego Wschodu. W ciekawy sposób przedstawiono w nim powstanie sił zbrojnych i działania wojenne państwa asyryjskiego, prowadzące do narodzin imperium. W dobie rywalizacji asyryjsko-chaldejskiej w VIII i VII w p.n.e. Babilon kilkukrotnie przechodził z rąk do rąk. Rządzący nim angażowali się w antyasyryjskie spiski, a panowanie nad nim stanowiło znaczący element walki o władzę w łonie klasy rządzącej asyryjskiego imperium.
Już zdawało się, że mury Babilony zatrzymają niepokonaną armię asyryjską... Chaldejczykom zabrakło jednak nie woli walki, a... żywności. Ceny jęczmienia osiągnęły niebotyczny pułap, lecz i tak nie można go było dostać. Na ulicach i placach poniewierały się ciała, których nie miał kto grzebać. Miasto padło wzięte głodem. Wtedy dokonano rzezi. Nie oszczędziłem mieszkańców, ani starych, ani młodych. Ich zwłokami pokryłem całe dzielnice. Splądrowałem i zniszczyłem, domy od fundamentów po dachy strawił ogień. Poprzez środek miasta wykopałem kanały, zatopiłem to miejsce wodą, budynki obróciłem wniwecz aż do fundamentów. Zniszczyłem (Babilon) bardziej niż to uczynił potop – chełpił się Sanherib.

Książka opisuje historię rozwoju, konstrukcje, zastosowanie i dane techniczne wielu typów bagnetów poszczególnych państw, używanych także przez żołnierzy polskich walczących w różnych formacjach wojskowych na przestrzeni lat. Wiele cennych wskazówek dla kolekcjonerów. Monografia bogato ilustrowana.

Znakomita, wciągająca, barwna publikacja nie tylko dla fanów historii, ale i wszelkich miłośników dziejów rycerstwa i rycerskości. W 1314 roku Szkoci odnieśli druzgocące zwycięstwo nad wojskami króla Anglii Edwarda II. W jego wyniku na wiele lat, gnębione dotychczas przez południowych sąsiadów, Królestwo Szkocji uzyskało pełną niepodległość zniweczoną dopiero unią personalną Stewartów. Autor w pasjonujący i obrazowy sposób opisuje dzieje Szkocji i jej stosunków z Anglią, nie zapominając o wprowadzeniu w sytuację jaka panowała na Wyspach Brytyjskich przed i po bitwie. Przedstawia bohaterów tamtych wydarzeń: Williama Wallace'a, Roberta de Bruce oraz Edwarda Długonogiego.
Gray i jego rycerze ruszyli naprzód i za chwilę nadziali się na ostrza włóczni. Pierwsza fala atakujących odbiła się od szkockiego wału. Wielu rycerzy zginęło, inni, zrzuceni z koni, dostali się w ręce Szkotów, wśród nich sir Thomas Grey. Anglicy cofnęli się, przegrupowali i natarli ponownie. Tym razem nie udało im się przełamać szkockiego szyku. Clifford przez jakiś czas ponawiał szarże. Były one jednak za każdym razem słabsze z powodu strat, zmęczenia i coraz większej liczby zabitych koni i ludzi zalegających na drodze natarcia.

Monografia jednej z najistotniejszych bitew w dziejach Stanów Zjednoczonych i Kanady. Zadecydowała ona o niepodległości państwa kanadyjskiego i o jego podziale na dwie części: francuskojęzyczną i angielskojęzyczną.
Kiedy po kolejnej pół godzinie strzelania na ślepo jeden z kanonierów został ranny, a mjr Boulton stracił konia, Middleton zarządził odwrót. Milicjanci wycofali się z wąwozu, tracąc trzech zabitych, śmiertelnie rannego por. Swinforda i pięciu rannych. Wśród tych ostatnich był kpt. Wise, którego wystrzelona z daleka kula z Winchestera trafiła w kostkę. Podczas odwrotu upadł por. Hugo Jon Macdonald, syn premiera, wzbudzając ogólne poruszenie. Okazało się jednak, że nie odniósł rany, lecz tylko oberwał w plecy loftkami, które prawdodobnie wytraciły prędkość i nie przebiły kurtki. Lord Melgund o mało nie dostał kuli z dalekonośnego Sharpsa na bizony. Po chwili ogień Metysów osłabł i milicjanci chcieli jeszcze raz spróbować ataku. Ale generał im nie pozwolił.

Książka ta, jako jedna z pierwszych podejmuje starannie unikany przez wieki temat. Autor opisuje w niej, jak w ciągu jednego pokolenia chrześcijaństwo z religii prześladowanej stało się "Kościołem wojującym".

Wywarło to szok, taki sam jaki przeżyła pierwsza linia francuskiej kawalerii, gdy wpadła na ukrytą piechotę gen. Ignolsbyego. Regiment, którym dowodził de Robecq, nawet przeszedł do kontrataku i zepchnął zmieszanych wrogów kilkanaście metrów.
"To było prawdopodobnie w tym momencie, kiedy (...) jedne z jego generalnych oficerów wycofał się z oddziałem kawalerii w nieporządku. Marlborough podjechał do niego i, nakazując zatrzymac się, wskazał z ceremonialnym sarkazmem: Panie jesteś w błędzie; wróg jest w tym kierunku: nie masz nic innego do zrobienia jak stanąć przed nim twarzą, a bitwa będzie wygrana".





W poniższej pracy autor stara się wykazać, dlaczego bitwa pod Blenheim/Höchstädt, stoczona 13 sierpnia 1704 r., słabo znana w Polsce, powinna znaleźć bardziej znaczące miejsce w polskiej historiografii. Starcie to doczekało się niezwykle bogatej literatury - pisały o nim całe pokolenia zachodnioeuropejskich historyków.

Niespotykana w dotychczasowym rozwoju ludzkości dynamika postępu w nauce, technice technologii, powietrzne tankowanie samolotów, ich radarowa niewidzialność, swoboda wykorzystywania powietrznych i kosmicznych robotów, a jednocześnie globalizacja, terroryzm i nowe podmioty na światowej scenie sprawiają, że coraz poważniej liczyć się trzeba z zupełnie nowymi scenariuszami inicjowania i przebiegu nękających ziemskich glob konfliktów zbrojnych. Przy czym wielkość ich występowania i gwałtowność rozwoju sytuacji jednoznacznie eksponuje lotnictwo jako najszybszy w użyciu i najskuteczniejszy jednocześnie środek zapobiegania zagrożeniom.

Autor, ekspert w dziedzinie wykorzystywania najnowszych systemów uzbrojenia uważa, że rozszerzający się wciąż wachlarz zastosowań zmusza go do poszukiwania możliwie najwyższego poziomu uniwersalności przyszłego lotnictwa. Musi być ono zatem zdolne do niezauważalnego przenikania na duże głębokości i unicestwienia wskazanych do zniszczenia obiektów z dużego dystansu. Musi racjonalnie wykorzystywać wciąż doskonalone środki precyzyjnego rażenia, środki informacyjne oraz terminowo uprzedzać o zagrożeniu środkami masowego rażenia, a jednocześnie stanowić tarczę przed ich użyciem.

Możliwości współczesnych sił powietrznych to jeden, a fascynujący świat prognoz dotyczących wykorzystania przyszłego lotnictwa kosmicznego i rozszerzonego pola walki XXI wieku to drugi obszar zainteresowań autora, który podkreśla, że wojskowe systemy satelitarne i stacje kosmiczne już dziś umożliwiają obserwacje, fotografowanie, podsłuchiwanie i przejmowanie informacji przeciwnika.


Po lekturze nabieramy przekonania, że przyszłe wojny w znacznie większym niż dotychczas stopniu uzależnione będą od działań przebiegających wysoko nad Ziemią, w kosmosie, a kraje nie dysponujące środkami kosmicznymi zmuszone będą do kupowania swego bezpieczeństwa u tych, którzy broń taką posiedli.

Bardzo ciekawa, napisana niezwykle sugestywnym i barwnym językiem pozycja dla historyków i pasjonatów wojskowości. Książka opisuje genezę, strategię i przebieg bitwy, która otworzyła wojskom Napoleona drogę do Moskwy. Autor przedstawia także zmiany zachodzące w Armii Francuskiej już od połowy XVIII wieku, podaje też kilka ciekawostek z początków wojen napoleońskich. Dla lepszego zobrazowania wydarzeń czytelnik ma do swojej dyspozycji zbiór map i rycin.
Lud moskiewski do końca wierzył w to, że Kutuzow wyda nową bitwę Napoleonowi u bram stolicy. Umacniał go w tym mniemaniu gubernator wojenny miasta hrabia Fiodor Roztopczyn. Robił to, mimo że wiedział, jaką decyzję podjął sztab rosyjski. Jednocześnie starał się wszelkimi środkami zapobiec samowolnemu poderwaniu się mieszkańców Moskwy do walki. Między innymi w tym celu nakazał przeciąć liny dzwonów cerkiewnych, by nie można było ich użyć do dania sygnału do boju. Tymczasem masy żołnierzy rosyjskich, zamiast stanąć do walki, przechodziły w posępnym marszu przez ulice Moskwy. Do mieszkańców dotarło wreszcie, że prastara stolica carów nie będzie broniona.

"Dowódca Irlandzkich gwardzistów major Thomas Arthur wyrwał pikę jednemu ze swoich żołnierzy i pobiegł pierwszy. Jego ludzie wydali potężny okrzyk i pobiegli za nim. Przywitała ich bliska salwa z holenderskich muszkietów i nastawione bagnety, które w bezpośredniej walce okazały się skuteczniejsze od pik."




Pierwszego lipca 1690 roku, na brzegach irlandzkiej rzeki Boyne doszło do decydującego starcia pomiędzy Jakubem II a armią jego zięcia Wilhelma III. Po przegranej bitwie zwolennicy Jakuba przez 50 lat starali się odzyskać tron dopóki ich sprawa nie została ostatecznie pogrzebana w 1746 r. na krwawym wrzosowisku Culloden Moor.

Opis wszystkich dostępnych na naszym rynku modeli broni myśliwskiej: kulowej, śrutowej i kombinowanej oraz pocisków znajdują się w sprzedaży wraz z podaniem ich parametrów balistycznych i energetycznych.. Autor charakteryzuje przydatność na polowaniu zarówno poszczególnych typów broni, jak i pocisków. Dużo miejsca poświęca obsłudze, konserwacji, przestrzeliwaniu, naprawie i nauce korzystania z broni palnej. Opisuje również celowniki optyczne oraz technikę strzału przez lunetę.

Kolejna książka Marka Czerwińskiego poświęcona broni, amunicji i optyce myśliwskiej. Autor zawarł w niej zarówno porady ułatwiające wybór kalibru, typu naboju, jak i samej broni oraz celownika optycznego. Podjęcie decyzji w tej materii umożliwi krótki przegląd marek i typów broni obecnych na naszym rynku. Książka nie jest podręcznikiem, lecz łatwym w odbiorze przewodnikiem pomocnym nie tylko początkującym myśliwym.

Książka stanowi łatwy w odbiorze poradnik, zawierający opisy konstrukcji broni. Została napisana dla kilku grup czytelników. Pierwsza, coraz liczniejsza, to myśliwi polujący na drapieżniki i szkodniki przy użyciu sztucerów typu varmint. Kolejną grupę jej czytelników stanowią strzelcy sportowi posługujący się bronią długą, zwłaszcza ci stojący na progu kariery zawodniczej. Publikacja zainteresuje również żołnierzy zawodowych, strzelców wyborowych z formacji policyjnych i wojskowych oraz coraz liczniejszy krąg kolekcjonerów broni.

Omówienie stosunkowo mało znanych wydarzeń, które miały miejsce jesienią, zimą i wczesną wiosną 1944 i 1945 r. na terenie centralnych i zachodnich Węgier. W tym czasie po stronie niemieckiej walczyły: 6 Armia, 2 Armia Pancerna i część sił 8 Armii oraz węgierskie 2 i 3 Armia wchodzące w skład GA Południe z armiami radzieckimi wchodzącymi w skład 2 i 3 Frontu Ukraińskiego. Materiałami źródłowymi do tej książki są w większej części niedostępne dla polskiego Czytelnika i nie przetłumaczone na języki obce publikacje węgierskich historyków, a także monografie radzieckich frontów i niemieckich armii.

Praca Tadeusza Jurgi traktuje o największej bitwie obronnej kampanii wrześniowej 1939 roku. Połączone siły armii Poznań (gen. Tadeusza Kutrzeby) i Pomorze (gen. Władysława Bortnowskiego) przez wiele dni powstrzymywały natarcie jednostek niemieckiej 8 armii i części 4 i 10 armii. Autor analizuje wszystkie fazy starcia: (I) natarcie na Stryków, (II) natarcie na Łowicz i (III) odwrót w kierunku Warszawy, zakończony katastrofalnym rozbiciem polskich sił. Około 200.000 żołnierzy dostało się do niewoli. Rzetelny rys historyczny uzupełniony ciekawą dokumentacją, również fotograficzną, pozwala na zrozumienie tego przełomowego momentu kampanii wrześniowej.

Czy moment, jedna decyzja lub drobne niedopatrzenie może zdecydować o przyszłości państw? Historia dowodzi, że każdy mały krok może mieć poważne konsekwencje – negatywne, pozytywne lub po prostu zaskakujące. Błędy, które w znaczący sposób wpłynęły na bieg historii znajdziemy w dziejach wszystkich narodów. Wymykają się one jednoznacznym osądom. Bo ocenić decyzję Napoleona o utworzeniu Księstwa Warszawskiego? Inaczej odpowiedzą Polacy, inaczej Francuzi... Ta wyjątkowa książka stawia niebanalne pytania, przez co oferuje ludziom ciekawym świata wyjątkową ucztę intelektualną.

"A jednak husaria i postępujące za nią lekkie chorągwie posuwały się do przodu, wyrąbując sobie drogę we wrogich szeregach. Wreszcie szyk tatarski został rozerwany i jazda polska ruszyła na Turków. Skoczył ku niej Chosyr - pasza na czele swoich ludzi, lecz nie powstrzymał rozpędzonej husarii; następnie próbował tego samego Husejn - pasza i Mehmed Terjaki - również bezskutecznie. Centrum linii tureckich było zagrożone i zwycięstwo przechylało się na stronę Rzeczypospolitej."



W XVI i XVII stuleciu ogromne zagrożenie dla całej chrześcijańskiej Europy stanowiła potęga turecka. Porta Ottomańska panowała nad terytoriami Azji Zachodniej, Afryki Północnej i południowo-wschodniej Europy. Rzeczpospolita starała się utrzymać dobre stosunki z Turcją, ale ciągłe najazdy Tatarów na ziemie polskie oraz Kozaków na tureckie podsycały napięcie. Do konfrontacji doszło w 1620 roku. Pod Cecorą, na terytorium Mołdawii, przeważające siły tureckie i tatarskie zadały klęskę wojskom polskim pod dowództwem hetmana wielkiego koronnego Stefana Żółkiewskiego. Hetman poległ podczas odwrotu. Po bitwie Tatarzy spustoszyli Podole, Wołyń i Ruś Czerwoną, uprowadzając tysiące ludzi w jasyr.

Była godzina 17.30. Do gen. Rodesa podjechał "Stonewall" Jackson i zapytał:
"- Generale Rodes, czy jest pan gotów?
- Tak jest! - padła odpowiedź młodego dywizjonera.
- Może pan zatem ruszać!"
Dla żołnierzy federalnych pierwszą oznaką nadciągającego uderzenia były trzaski łamanych gałęzi i panika, jaka raptownie ogarnęła ptactwo i zwierzynę leśną, które masowo uciekały przed długą na przeszło milę, zwartą linią korpusu Jacksona. Z zarośli wybiegały śmiertelnie przerażone króliki, jelenie, a niektórzy świadkowie wspominali też o młodym niedźwiedziu. Za tą leśną forpocztą oczom zdumionych żołnierzy federalnych ukazała się podwójna linia ubranych w szare i brunatne mundury żołnierzy, nad którymi powiewały dumnie flagi Rebeii.




Książka przedstawia najbardziej błyskotliwe zwycięstwo najsłynniejszego generała skonfederowanych Stanów, Roberta E. Lee. Sukces udało się osiągnąć dzięki perfekcyjnemu wcieleniu w życie zasady ekonomii sił i żelaznej konsekwencji w trzymaniu się raz powziętej decyzji, mimo że został on okupiony dużymi stratami w ludziach.